Phố cổ Sultan Ahmet và những điều huyền diệu của Istanbul

WNVW2705
quảng trường dẫn lối đến phố cổ Sultan Ahmet

Basilica of the Hagia Sophia – điều không thể là có thể

BKDO5451

Hagia Sophia trong tiếng Hy Lạp có nghĩa là “Trí tuệ Thánh thiêng”, là một Vương cung thánh đường Chính Thống giáo được xây dựng dưới thời Hoàng đế Justinian tại Constantinople từ năm 532 đến năm 537, là một hình ảnh mẫu mực nhất của kiến trúc Byzantine với vòm trần rất lớn có bán cầu đường kính lên đến 33m, cao 51m tính từ nền nhà, đây cũng là nhà thờ lớn nhất thế giới trong gần một ngàn năm. Hagia Sophia có đến 40 cửa sổ bao quanh để lấy ánh sáng tự nhiên chiếu rọi cả thánh đường. Và Vương cung thánh đường này trong một thời gian rất dài dưới đế chế La Mã là biểu trưng bền vững cho kiến trúc tôn giáo của cả phương Đông.

EVDZ6015

Năm 1453, khi Constantinopolis bị đế quốc Ottoman chiếm, Hồi giáo trở thành chính giáo của Thổ Nhĩ Kỳ, vua Sultan Mehmed II ra lệnh biến Hagia Sophia thành thánh đường Hồi giáo, như là một trong những chiến lợi phẩm tuyệt vời nhất của cuộc xâm chiếm. Lúc này, nhà thờ đã bị phá huỷ nhiều do cuộc chiến tranh lại tiếp tục bị gỡ bỏ những bàn thờ, chuông khánh, cả những bức tranh khảm mosaic trên tường về cuộc thập tự chinh của Chúa cũng bị xoá bỏ và lấy vữa trát lên. Bên ngoài thánh đường được xây thêm 4 tháp nhọn ở 4 góc – gọi là tháp Minaret – tượng trưng cho đền thờ Hồi giáo và được duy trì đến ngày hôm nay. Hagia Sophia từ một thánh đường Chính thống giáo trong gần 1000 năm trở thành đền thờ Hồi giáo trong gần 500 năm, cho đến năm 1935, Tổng thống đầu tiên và là người thiết lập nên nền cộng hoà cho Thổ Nhĩ Kỳ ngày nay – Mustafa Kemal Ataturk – đã biến công trình vĩ đại lịch sử này thành viện bảo tàng. Người ta lại tiếp tục tu sửa Hagia Sophia, trang trí đá hoa cương trên sàn, gỡ bỏ những mảng vôi vữa trắng che phủ những bức tranh khảm quý, để Hagia Sophia trở thành một viện bảo tàng độc nhất vô nhị trên thế giới – nơi bên trong thánh đường được thờ cả 2 vị thánh của 2 tín ngưỡng – bức tranh Đức Mẹ ôm Chúa Giêsu vẫn được trang trọng giữ trên trần của mái vòm trung tâm, và 2 bên là dòng chữ “Thánh Allah vĩ đại”. Bước vào trong thánh đường, ngẩng đầu lên nhìn thẳng về hướng của thánh địa Macca, sẽ thấy cả hình ảnh của Chính Thống giáo và Hồi giáo hoà quyện trong 1 khung cảnh lung linh huyền mặc

SPQI8999
ở giữa trên trần mái vòm là “The Virgin and Child”, 2 bên là dòng chữ Thánh Allah vĩ đại

WUXX4125

GIYP9604

AEHH8844

Blue Mosque – Đền Thánh màu xanh

QCKH7412
Thánh đường màu xanh hùng vĩ

Nằm đối diện với Hagia Sophia là Blue Mosque, cùng trong khuôn viên của phố cổ Sultan Ahmet tập trung tất cả những gì đẹp nhất và mang tính lịch sử nhất của Istanbul oai hùng. Blue Mosque, tên gọi khác là Sultan Ahmet Camii, là nhà thờ Hồi giáo lịch sử tại Istanbul, được xây dựng trong giai đoạn 1609-1616 và kéo dài 40 năm dưới triều đại vua Ahmed I, như là một vật chứng lịch sử “xin lỗi Thánh Allah” do cuộc chiến thất bại với Ba Tư, và để tái khẳng định quyền lực trị vì của đế chế Ottoman. Thời điểm xây dựng Blue Mosque, Hagia Sophia đã là Thánh đường Hồi giáo đáng tôn kính nhất tại Thổ Nhĩ Kỳ, và cũng như những nhà thờ Hồi giáo khác, Blue Mosque cũng có một ngôi mộ cho người sáng lập, được đặt tên theo chính vị vua trị vì thời gian đó – Sultan Ahmet.

BKYB0223

Nếu Hagia Sophia được xây dựng theo kiến trúc Byzatine thì Blue Mosque lại là thiết kế đỉnh cao của thời kỳ phát triển thịnh vượng của đền thờ Hồi giáo Ottoman trong suốt 2 thế kỷ. Nó là kết hợp của 1 số kiến trúc Cơ đốc giáo Byzantine cùng với kiến trúc Hồi giáo truyền thống, và được coi là nhà thờ Hồi giáo vĩ đại nhất của thời kỳ đó. Mang tên gọi là Thánh đường Xanh, nhưng ngoại thất đền thờ là một màu trắng của đá cẩm thạch, nội thất bên trong đền thờ phủ kín một màu xanh của hơn 20,000 viên gạch Iznik được làm tại vùng Iznik (Nicaea cổ) với hơn 50 kiểu hoa tulip khác nhau (có lẽ rất nhiều người vẫn chưa biết, xuất xứ hoa tulip là từ Thổ Nhĩ Kỳ dù sau này nó lại là loài hoa nổi tiếng của Hà Lan, hoa tulip cổ biểu trưng cho đất nước Thổ Nhĩ Kỳ có đài hoa dài, cong cong rũ mình, mọi người có thể tìm thấy biểu tượng hoa tulip cổ này ở khắp nơi trên đất nước Thổ Nhĩ Kỳ, ở những magnet lưu niệm, thậm chí là hình in chìm trên thân máy bay của hãng hàng không quốc gia Thổ Nhĩ Kỳ Turkish Airlines)

MQZA1884

KQOO4183

IMG_2911
trên thân máy bay gần đuôi là hình hoa tulip cách điệu, biểu trưng của Thổ Nhĩ Kỳ

Blue Mosque là một trong 3 đền thờ Hồi giáo ở Thổ Nhĩ Kỳ có 6 tháp nhọn minarets (2 ngôi đền khác là Sabanci Mosque ở Adana và Hz. Mikdat Mosque ở Mersin). Cho đến ngày nay, Blue Mosque vẫn là đền thờ Hồi giáo lớn của Istanbul và Thổ Nhĩ Kỳ, mở cửa mỗi ngày cho người dân vào cầu nguyện, và cho khách du lịch vào tham quan. Với người dân, chỉ có đàn ông mới được phép ngồi/quỳ trong chính điện hướng về Thánh địa Macca cầu nguyện, còn phụ nữ vẫn phải nép về cuối đền thờ, phía sau vạch ngang, trong khi khoảng sân rộng phía trước lại dành cho du khách qua lại. Du khách nữ khi vào Blue Mosque phải mặc quần áo dài, và sẽ được phát 1 bộ quần áo dành cho phụ nữ Hồi giáo, che kín chân và tay, có khăn trùm che tóc và gáy. Năm 2006, Đức Giáo Hoàng Benedict XVI có viếng thăm đền Thờ Sultan Ahmet trong chuyến thăm Thổ Nhĩ Kỳ, đánh dấu chuyến thăm thứ 2 trong lịch sử của một Giáo Hoàng Kito giáo đến nơi thờ phượng Hồi giáo. Theo đúng nghi thức, Ngài tháo bỏ giày, dừng lại trước đền thờ trong 2 phút, nhắm mắt và thiền trong yên lặng, rồi nói “cảm ơn Chúa Quan Phòng vì điều này, cầu xin cho tất cả các tín hữu đồng lòng mình với Một Thiên Chúa và làm chứng cho tình huynh đệ đích thực” (thanked devine Providence for this, may all believers identify themselves with the One God and bear witness to true brotherhood)

IMG_2888
khuôn viên quảng trường, phía xa là Hagia Sophia và đối diện bên này là Sultan Ahmet Cimii

 

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

w

Connecting to %s